Αιμορροϊδες

Τι είναι οι αιμορροϊδες;

Οι αιμορροϊδες είναι φλέβες, αγγεία γεμάτα αίμα, που φυσιολογικά βρίσκονται στον πρωκτικό δακτύλιο. Όλοι οι άνθρωποι έχουν αιμορροϊδες αλλά λίγοι έχουν συμπτώματα που σχετίζονται με την «αιμορροϊδική νόσο». Οι φλέβες αυτές όταν διογκώνονται αρκετά, περιγράφονται και ως αιμορροϊδικοί όζοι.

piles

Γιατί υπάρχουν οι αιμορροϊδικές φλέβες;

Οι αιμορροϊδικές φλέβες θεωρείται ότι χρησιμεύουν στο σώμα ώστε να σφραγίζουν την έξοδο του πρωκτού και να βοηθούν στην αναγνώριση του περιεχομένου του εντέρου. Δηλαδή, όταν το έντερο ξεκινά την κένωση, ο πρωκτός κάνει μια δειγματοληψία του περιεχόμενου ώστε να επιτρέψει τελικά την αποβολή των κοπράνων. Φαίνεται ότι οι αιμορροϊδικοί όζοι βοηθούν στην αναγνώριση και διάκριση των στερεών, υγρών και αερίων που διέρχονται από το δακτύλιο.

Παραδοσιακά περιγράφονται τρεις θέσεις για τους αιμορροϊδικούς όζους που σε ένα ρολόι θα αντιστοιχούσαν στις θέσεις 3, 7 και 11. Η αλήθεια είναι ότι στις περιπτώσεις που οι όζοι διατείνονται και μεγαλώνουν, η διάκριση ανάμεσά τους είναι δύσκολη.

Υπάρχουν εσωτερικές και εξωτερικές αιμορροϊδες;

Το «εσωτερικό» σταματά στο σημείο μετάπτωσης του εσωτερικού εντερικού χιτώνα (βλεννογόνου) σε δέρμα και από εκείνο το σημειό ξεκινά το «εξωτερικό». Ανάλογα με το σημείο από το οποίο ξεκινούν να προβάλουν οι αιμορροΐδες, χαρακτηρίζονται ως εσωτερικές ή εξωτερικές.

int ext piles

Τι προκαλλεί τις αιμορροϊδες;

Οι διογκωμένες αιμορροϊδες είναι πιο συχνές σε άτομα με προβλήματα δυσκοιλιότητας, που κάνουν καθιστική ζωή και ακολουθούν κακή διατροφή χωρίς πολλές φυτικές ίνες. Είναι επίσης συχνότερες κατά την εγκυμοσύνη και μετά από φλεγμονές της περιοχής. Σε πολλές περιπτώσεις όμως δεν είναι δυνατό να καθορίσει ο ιατρός κάποιο συγκεκριμένο αίτιο.

Πως χαρακτηρίζονται οι αιμορροϊδες;

Οι αιμορροϊδες διακρίνονται σε τέσσερις βαθμούς ανάλογα με την εικόνα τους. Αναλυτικά:

1ου βαθμού χαρακτηρίζονται οι αιμορροϊδες που βρίσκονται εσωτερικά και διακρίνονται μόνο μετά από κλινική ή ενδοσκοπική εξέταση. 2ου βαθμού, χαρακτηρίζονται οι αιμορροϊδες που βγαίνουν προς τα έξω (προπίπτουν) κατά την κένωση αλλά αυτόματα επιστρέφουν (ανατάσσονται) προς το έντερο. 3ου βαθμού είναι οι αιμορροϊδες που κατά την κένωση βγαίνουν προς τα έξω και απαιτούνται ειδικοί χειρισμοί για την ανάταξη, και 4ου βαθμού είναι οι αιμορροϊδικοι όζοι που βρίσκονται μονίμως εκτός του πρωκτικού δακτυλίου.

Τι συμπτώματα έχει η αιμορροϊδική νόσος;

Τα συμπτώματα των αιμορροϊδων είναι ανεξάρτητα του βαθμού που τις χαρακτηρίζει. Μπορεί άνθρωποι με μικρές αιμορροϊδες να έχουν έντονα συμπτώματα αλλά και το αντίστροφο. Τα πιο συχνά συμπτώματα της αιμοροϊδοπάθειας είναι:

  • ζωηρό κόκκινο αίμα κατά την κένωση,
  • πόνος κατά την κένωση ή το απλό κάθισμα,
  • φαγούρα ή αίσθημα βάρους,
  • προβολή ενός επώδυνου όζου στον πρωκτό

Τα συμπτώματα της αιμορροϊδικής νόσου εμφανίζονται με εξάρσεις και υφέσεις. Πρακτικά όλοι οι άνθρωποι έχουν τουλάχιστον μια φορά στη ζωή τους υποστεί συμπτώματα που σχετίζονται με τις αιμορροϊδες.

Πως γίνεται η διάγνωση της αιμορροϊδοπάθειας;

Η διάγνωση γίνεται με την εξέταση της περιοχής και το συνδυασμό των ευρημάτων με τα συμπτώματα. Κατά την πρώτη εξέταση απαραίτητη είναι η ορθοσκόπηση, δηλαδή ο έλεγχος των τελευταίων 15cm του παχέος εντέρου. Αυτή η εξέταση γίνεται στο ιατρείο και χωρίς ιδιαίτερη προετοιμασία. Ασθενείς μεγαλύτεροι των 50 ετών με συμπτώματα απώλειας αίματος, πρέπει υποχρεωτικά να υποβάλλονται σε πλήρη ενδοσκοπικό έλεγχο του εντέρου (κολονοσκόπηση). Σε νεώτερους ασθενείς μπορεί ανάλογα με τα συμπτώματα και το ιστορικό να συστηθεί επίσης κολονοσκόπηση. Μερικές φορές η εξέταση της περιοχής είναι εξαιρετικά δύσκολη και επώδυνη οπότε συστήνεται η εξέταση υπό αναισθησία (EuA).

Τι επιπλοκές έχει η αιμορροϊδική νόσος;

Οι επιπλοκές της αιμορροϊδοπάθειας σπάνια είναι επικίνδυνες, αλλά συχνά είναι ιδιαίτερα επώδυνες και ενοχλητικές. Συχνότερη επιπλοκή είναι η θρόμβωση, δηλαδή η πήξη του αίματος μέσα στην αιμορροϊδική φλέβα. Αυτή μπορεί να είναι τόσο επώδυνη που να απαιτηθεί η χειρουργική αφαίρεση του θρόμβου για να ανακουφισθεί ο ασθενής. Άλλες φορές, μπορεί η αιμορραγία να είναι τόσο σημαντική ή τόσο συχνή που να προκαλέσει αναιμία. Αυτή η πτώση του αιματοκρίτη είναι συχνότερη σε ασθενείς που λαμβάνουν αντιπηκτικά φάρμακα για καρδιολογικές ή άλλες παθήσεις.

Ποια είναι η θεραπεία της αιμορροϊδικής νόσου;

Η θεραπεία της αιμορροϊδοπάθειας είναι αποκλειστικά χειρουργική. Υπάρχουν συντηρητικά μέτρα που βοηθούν αλλά μόνο προσωρινά. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι «πότε πρέπει να χειρουργούνται οι αιμορροϊδες;».

Η αιμορροϊδοπάθεια χειρουργείται όταν τα συμπτώματα είναι συχνά, έντονα και απασχολούν σημαντικά τον ασθενή. Η απλή ανακάλυψη “αιμορροϊδων” σε μια κολονοσκόπηση δεν αποτελεί ένδειξη για επέμβαση. Ιδιαίτερη ένδειξη για επέμβαση έχουν ασθενείς με έντονες αιμορραγίες που λαμβάνουν αντιπηκτικά (π.χ.: ασπιρίνη), ασθενείς με συχνά επεισόδια πόνου και ασθενείς με 4ου βαθμού αιμορροϊδες ανεξάρτητα από το είδος των συμπτωμάτων. Σήμερα υπάρχει σαφής αξιολόγηση των ενδείξεων για επέμβαση αλλά και της ποιότητας των διαφόρων τεχνικών που εφαρμόζονται.

Ποιές είναι οι συντηρητικές θεραπείες;

Συντηρητικά μέτρα υπάρχουν πολλά και συνήθως προσφέρουν προσωρινή ανακούφιση στα επώδυνα επεισόδια. Γεγονός είναι ότι οι διάφορες αλοιφές και τα χλιαρά λουτρά δεν θεραπεύουν τη νόσο απλά αναβάλουν την ανάγκη για οριστική θεραπεία. Στις συντηρητικές θεραπείες περιλαμβάνονται και μια σειρά από τεχνικές “ιατρείου” που προσωρινά ανακουφίζουν αλλά χαρακτηρίζονται από μεγάλα ποσοστά υποτροπής. Τέτοιες τεχνικές είναι οι σκληροθεραπείες, η απλή απολίνωση των όζων, η φωτοπηξία, η κρυοπηξία και άλλες. Όλες αυτές οι τεχνικές είναι αποδεκτές αλλά δεν λύνουν το πρόβλημα.

Ποιες είναι οι επεμβατικές θεραπείες;

Η κλασική χειρουργική θεραπεία της αιμορροϊδικής νόσου είναι η αιμοροϊδεκτομή κατά Milligan-Morgan (ή παραλλαγή κατά Ferguson). Αν και η παλαιότερη, η τεχνική αυτή έχει αντέξει στο χρόνο λόγω των εξαιρετικών μακροπρόθεσμων αποτελεσμάτων της. Υπολογίζεται ότι πάνω από το 90% των χειρουργημένων με την κλασική τεχνική, θα θεραπευθούν πλήρως από την αιμορροϊδοπάθεια. Η τεχνική έχει λίγες και σπάνιες επιπλοκές και εξακολουθεί να θεωρείται η πρώτη και κύρια προτεινόμενη θεραπεία. Το μόνο πρόβλημα της επέμβασης είναι η κακή φήμη που τη συνοδεύει λόγω του έντονου μετεγχειρητικού πόνου και της αργής επούλωσης της περιοχής. Εάν ο πόνος ελεγχθεί σωστά, η επέμβαση έχει εξαιρετικά αποτελέσματα. Απαιτεί μία ημέρα νοσηλείας και συνήθως γίνεται γενική νάρκωση. Η επέμβαση παραμένει η θεραπεία εκλογής για την αιμορροϊδική νόσο από όλες τις επίσημες επιστημονικές εταιρείες χειρουργών παχέος εντέρου.

Τι είναι η τεχνική HAL-RAR;

Στην προσπάθεια για πιο ανώδυνες τεχνικές αναπτύχθηκε και η τεχνική της απολίνωσης των αιμορροϊδικών αρτηριών. Πρόκειται για μια ενδοσκοπική τεχνική όπου όλες οι παρεμβάσεις γίνονται εντός του εντέρου και μακρυά από το δέρμα του πρωκτού που είναι και το πλέον επώδυνο σημείο. Με τη βοήθεια υπερήχων, αναγνωρίζονται οι αρτηρίες που αιματώνουν τους αιμορροϊδικούς όζους. Το κάθε αγγείο απολινώνεται (ράβεται) ξεχωριστά ώστε να μειωθεί η παροχή αίματος στις αιμορροϊδικές φλέβες. Αποτέλεσμα είναι σε διάστημα λίγων εβδομάδων, οι αιμορροϊδικοί όζοι να υποστρέφουν, να μειώνονται δηλαδή σε μέγεθος και να μην αιμορραγούν. Παράλληλα και εάν οι αιμορροϊδες είναι εξωτερικές και προπίπτουν αρκετά γίνεται και η «ορθο-πρωκτική ανάρτηση». Αυτή πολύ απλά είναι η συρραφή και έλξη των αιμορροϊδων προς το έντερο.

Η τεχνική έχει ποσοστά επιτυχίας που φθάνουν το 85% και είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική για αιμορροϊδες μέχρι 3ου βαθμού. Μπορεί να γίνει σε νοσηλεία της μίας ημέρας και συνήθως απαιτεί γενική νάρκωση.

hal rar

Τι είναι η τεχνική Longo;

Η τεχνική Longo και οι τροποποιήσεις της χρησιμοποιούν ένα κυκλικό αναστομωτήρα δηλαδή ένα μηχάνημα που κόβει και ράβει έναν κύλινδρο από το βλεννογόνο του εντέρου. Η τεχνική έχει το πλεονέκτημα ότι δεν πονάει σχεδόν καθόλου αλλά έχει δύο σοβαρά μειονεκτήματα όπως έχει υποδείξει η American Society of Colon and Rectal Surgeons: όταν έχει επιπλοκές, αυτές μπορεί να είναι καταστροφικές και δεν έχει ένδειξη για μεγάλες αιμορροΐδες που προπίπτουν από τον πρωκτό. Πρόκειται για τεχνική που σιγά σιγά εγκαταλείπεταιι από τους χειρουργούς παχέος εντέρου.

Τι είναι η τεχνική με Laser;

Το Laser δεν είναι παρά ένα μαχαίρι που χρησιμοποιεί φωτεινή ενέργεια. Δεν έχει καμμία απολύτως υπεροχή απέναντι στους άλλους τρόπους που διαθέτουμε για να κόβουμε και να καταστρέφουμε τους ιστούς (ατσάλι, διαθερμία, υπέρηχοι, ραδιοσυχνότητες). Στην Ελλάδα έχει διαφημισθεί πολύ, χωρίς κανένα ιδιαίτερο επιστημονικό υπόβαθρο και χωρίς στη διεθνή βιβλιογραφία να υπάρχουν σοβαρές μελέτες που να υποστηρίζουν τη χρήση του. Οι διεθνείς οδηγίες αναφέρουν ρητά ότι το Laser στην αιμορροϊδεκτομή δεν προσφέρει τίποτε παραπάνω από την απλή διαθερμία, τις ραδιοσυχνότητες ή το ψαλίδι υπερήχων. Φυσικά κοστίζει πολύ περισσότερο ενώ δεν έχει ένδειξη για αιμορροϊδες 3ου και 4ου βαθμού.

Τι είναι η διαστολή του πρωκτικού δακτυλίου;

Η διαστολή του πρωκτικού δακτυλίου για την αντιμετώπιση των αιμορροΐδων (Lord, 1968) είναι μια τεχνική που εγκαταλήφθηκε ως απαράδεκτη και επικίνδυνη ήδη από τη δεκαετία του 1980. Η τεχνική είναι απαράδεκτη διότι δεν θεραπεύει τη νόσο αλλά απλώς υποχωρούν τα συμπτώματα για λίγο καιρό. Οι αιμορροΐδες επανέρχονται και μάλιστα μεγαλύτερες διότι προπίπτει και ο βλεννογόνος του ορθού. Η τεχνική είναι επικίνδυνη διότι οδηγεί σε κατακερματισμό του έσω σφικτήρα του πρωκτού με αποτέλεσμα ακράτεια αερίων, υγρών ή κοπράνων σε βάθος χρόνου. Η τεχνική δεν αναφέρεται καν σε επίσημα πρακτικά επιστημονικών εταιρειών εδώ και δεκαετίες.

Τι είναι τα δερματικά ράκη;

Τα δερματικά ράκη ή «skin tags», ΔΕΝ είναι αιμορροϊδες. Είναι υπερτροφικά κομμάτια δέρματος του πρωκτού που μόνο αισθητικό πρόβλημα δημιουργούν. Μπορούν να αφαιρεθούν με τοπική αναισθησία και εμφανίζονται συχνά μετά από φλεγμονές της περιοχής ή επεμβάσεις για αιμορροϊδοπάθεια.

Τι να περιμένω μετά το χειρουργείο;

Ανεξάρτητα από την τεχνική και για 7-10 ημέρες μπορεί να υπάρχει μικρή ποσότητα αίματος κατά τις κενώσεις. Επίσης, μπορεί να υπάρχει πόνος που αντιμετωπίζεται με παυσίπονα και αίσθημα βάρους στην περιοχή. Το κάθε σύμπτωμα αντιμετωπίζεται ξεχωριστά και μετά από επικοινωνία με τον ιατρό. Σε λίγες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει δυσκολία στην ούρηση, διαβροχή του δέρματος με υγρά ή χαμηλός πυρετός.